قالب وردپرس درنا توس
خانه / تازه‌ها / پیشگیری از ابتلا به بیماری هپاتیت «ب»

پیشگیری از ابتلا به بیماری هپاتیت «ب»

عفونت با ویروس هپاتیت «ب» یک مشکل عمده بهداشتی است. بیش از ۳۵۰ میلیون نفر حامل مزمن در سرتاسر جهان پراکنده‌اند. برای ویروس هپاتیت «ب» این بیماری درمان اختصاصی وجود ندارد. عوارض خطرناک و کشنده آن نظیر سیروز کبدی و کارسینوم هپاتوسلولار، توجه محققین و مسئولین بهداشتی به سوی روش‌های پیشگیری جمعیت جلب کرده است.

در ایران ۷۰ -۸۰ درصد هپاتیت‌های مزمن توسط ویروس هپاتیت «ب» ایجاد می‌شوند.

هپاتیت «ب» به تنهائی مهم‌ترین علت بیماری کبدی و اصلی‌ترین علت مرگ و میر ناشی از هپاتیت در ایران است. شایان ذکر است کارکنان حرفه پزشکی در معرض خطر ابتلا به هپاتیت «ب» می‌باشند که با خون تماس دارند.

برنامه ایمن‌سازی گسترده علیه هپاتیت «ب»، منجر به افزایش سطح ایمنی کارکنان و کاهش هزینه استفاده ایمنوگلوبولین ضد هپاتیت «ب» به عنوان پیشگیری می‌شود. با توجه به این موضوع و نیز با توجه به کاهش مقدار Anti HBS با گذشت زمان و نیز شیوع بالای تماس با نیش سوزن در بیمارستان‌ها که منجر به دریافت بی‌مورد واکسن وایمنوگلوبولین می‌گردد. 

 

نقشه پراکندگی هپاتیت ب در جهان. ویکیمدیا.

عفونت با ویروس هپاتیت «ب» ناشی از ویروس دارای دی.ان.ای از خانواده هپادنا ویروس است.

موثرترین راه پیشگیری از ابتلا به بیماری، واکسیناسیون با استفاده از واکسن نوترکیب می‌باشد که به تمام نوزادان، کارکنان بهداشتی، معتادان تزریقی، افراد با شرکا جنسی متعدد، خانواده افراد مبتلا به ویروس هپاتیت «ب»، بیماران همودیالیزی و تالاسمی، دریافت کنندگان پیوند، بیمارانی که تزریق مداوم خون و فرآورده‌های خونی دارند و افرادی که به مناطق آندمیک مهاجرت می‌کنند توصیه می‌شود. تزریق سه نوبت واکسن در ۸۵-۱۰۰ درصد افراد سالم می‌تواند آنتی‌بادی محافظت کننده ایجاد کند.

 عواملی که ایمنی زایی واکسن در افراد سالم را تحت تأثیر قرار می‌دهد عبارت‌اند از نوع واکسن، تعداد دفعات تزریق، محل تزریق و استفاده از مواد کمکی و نحوه نگهداری واکسن می‌باشد. هم‌چنین عواملی مانند زمینه‌های ژنتیکی، افزایش سن، وزن، مصرف الکل و سیگار، در کاهش موارد پاسخ ایمنی نقش دارند. پاسخ‌های ایمنی ضعیف در بیماران مزمن کلیوی، همودیالیزی، ریوی، قلبی، هموفیلی و بیماران مبتلا به نقص ایمنی اولیه و ثانویه شایع است.

واکسیناسیون هپاتیت «ب» یکی از مؤثرترین راه‌های پیشگیری از ابتلا به بیماری هپاتیت «ب» به ویژه در گروه‌های پرخطر می‌باشد.

در بعضی از افراد بعد از دریافت واکسن، ایمنی قابل قبول ایجاد نمی‌شود و این مسئله می‌تواند سلامتی آنان را تهدید کند. میزان ایمنی زایی واکسن مورد استفاده در سیستم بهداشتی ایران در یکی از گروه‌های پرخطر یعنی دانشجویان علوم پزشکی مورد توجه است. 

خطر بالای ابتلا به عفونت‌های منتقله از راه خون یکی از مشکلات افراد تحت دیالیز می‌باشد که در رأس آنها هپاتیت «ب» قرار دارد. میزان شیوع این بیماری در جمعیت مبتلایان به نارسائی کلیه در مقایسه با شیوع آن در جامعه به طور محسوسی بالاتر است. یکی از راه‌های پیش‌گیری از ابتلا به این بیماری علاوه بر رعایت احتیاطات استاندارد، واکسیناسیون این افراد علیه هپاتیت «ب» می‌باشد.

پایداری ایمنی ناشی از واکسن نیز در افراد مختلف متفاوت است و گاها پائین است که می‌تواند دلایل متفاوتی داشته باشد. عوامل اصلی عدم پاسخ مناسب، افزایش سن و کراتینین خون می‌باشد. ابتلا به هپاتیت «سی» نیز یکی از عوامل مهم عدم پاسخ مناسب به واکسن هپاتیت «ب» است.

برای افرادی که به واکسن پاسخ مناسب نمی‌دهند، تزریق یک دوره ۳ دوزی دیگر به فرم عضلانی است ولی در کسانی که به دو دوره (۶ دوز) واکسن پاسخ نداده‌اند، روش استانداردی توصیه نشده است.

در چنین شرایطی برای فائق آمدن بر این مسئله راه‌های متفاوتی پیشنهاد شده است که می‌توان به افزایش دوز واکسن، تجویز هم‌زمان روی، لوامیزول، گاما انترفرون، انترلوکین و مصرف داخل جلدی واکسن اشاره نمود.

 

منابع:

حبیبیان رؤیا. بررسی ایمنی واکسن هپاتیت B در شاغلین حرف پزشکی. مجله دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد: بهار ۱۳۸۲, دوره ۵۵, شماره ۱; از صفحه ۴۱ تا صفحه ۴۶.

عابدیان فرشیده. ایمنی زایی واکسن هپاتیت B در دانشجویان علوم پزشکی مازندران. مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران (نامه دانشگاه): مرداد و شهریور ۱۳۸۵, دوره ۱۶, شماره ۵۳; از صفحه ۷۲ تا صفحه ۷۷

بیژنی بهزاد، چرخچیان ملیحه، آصف زاده مینا، آصف زاده سعید، مهرام منوچهر. مقایسه اثربخشی در روش‌های مختلف تجویز واکسن هپاتیت بی. مجله دانشگاه علوم پزشکی اراک (ره آورد دانش): فروردین و اردیبهشت ۱۳۹۱, دوره ۱۵, شماره ۱ (پیاپی ۶۰); از صفحه ۱۸ تا صفحه ۲۶.

محدثه میرگل. پیشگیری از ابتلا به بیماری هپاتیت «ب». ۱۳۹۵٫ http://taq.ir/1395/10/05

درباره محدثه میرگل

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *